Szanowni Państwo,

23 stycznia przedstawiciele CIBE – prezes M. Jehaes, przewodniczący Komisji Ekonomicznej G. Gandon, wiceprzewodniczący Komisji Ekonomicznej A. Bos oraz E. Lacoste – odbyli spotkanie z komisarzem ds. rolnictwa i żywności Christophem Hansenem. W rozmowach uczestniczyli również członek jego gabinetu A. Tiganj oraz dyrektor ds. rynków w DG AGRI, B. Misonne. Spotkanie miało miejsce na kilka dni przed posiedzeniem Rady ds. Rolnictwa (26 stycznia).

Celem spotkania było uzyskanie konkretnych działań na rzecz wsparcia sektora cukru, znajdującego się w trudnej sytuacji rynkowej, oraz skorygowania obecnych zakłóceń na rynku. Zgodnie z rekomendacjami przyjętymi podczas grudniowych posiedzeń Zarządu i Komisji Ekonomicznej, CIBE podkreśliło kryzysowy charakter sytuacji rynkowej oraz przedstawiło następujące postulaty:

1. powstrzymanie niekontrolowanego importu taniego cukru, w szczególności poprzez procedurę uszlachetniania czynnego (IPR),
2. uruchomienie nadzwyczajnych środków stabilizujących rynek,
3. odwrócenie negatywnego trendu w zakresie produktywności i konkurencyjności sektora.

Rozmowy koncentrowały się na kilku kluczowych obszarach:

• Uszlachetnianie czynne (IPR) – komisarz wykazał zrozumienie dla sytuacji sektora i gotowość do podjęcia działań wykraczających poza planowane ograniczenia mające zapobiegać obchodzeniu zasad IPR. DG AGRI ma w krótkim czasie opracować nowe wytyczne w tym zakresie. CIBE jednoznacznie podkreśliło pilną potrzebę zawieszenia procedury IPR oraz skalę oczekiwań plantatorów w tym obszarze.
• Umowy o wolnym handlu (FTA) – komisarz przypomniał, że cukier został dotychczas wyłączony z negocjacji handlowych z Indiami. CIBE zaznaczyło, że takie wyłączenie musi zostać utrzymane oraz zastosowane również w innych negocjacjach, w szczególności z Tajlandią. Zaapelowano także o zakończenie automatycznego zwiększania kontyngentów taryfowych (TRQ) przyznanych wybranym partnerom preferencyjnym.
• Zasada wzajemności – komisarz przyznał, że obecne regulacje dotyczące najwyższych dopuszczalnych poziomów pozostałości (MRL) nie zapewniają sektorowi cukru w UE równych warunków konkurencji. Zadeklarował dalsze prace nad tym zagadnieniem.
• Stabilizacja rynku – dyskutowano o możliwych kierunkach zagospodarowania buraków cukrowych oraz o narzędziach zarządzania rynkiem w przypadku nadpodaży (m.in. bioekonomia, bioetanol – potencjalne przyszłe inicjatywy legislacyjne). CIBE jasno wskazało, że choć takie kierunki są pozytywne, ich skala pozostanie ograniczona i nie powinna sprzyjać zwiększonemu importowi z państw trzecich. Omówiono również nadzwyczajne środki przewidziane w rozporządzeniu o wspólnej organizacji rynków (CMO), w tym problem progu referencyjnego oraz rosnących kosztów produkcji. W nadchodzących tygodniach CIBE będzie kontynuować te rozmowy ze służbami DG AGRI – techniczne spotkanie zaplanowano na koniec lutego.
• Perspektywy sektora – poruszono potrzebę kompleksowej oceny negatywnych skutków zakończenia systemu kwotowego oraz zmienności rynku, a także konieczność rozważenia nowej, długoterminowej i zrównoważonej polityki cukrowej.

Chce przekazać również dwie pozytywne informacje z Komisji Europejskiej:

1. Podczas posiedzenia Rady ds. Rolnictwa 26 stycznia komisarz ds. rolnictwa i żywności ogłosił decyzję o uruchomieniu przeglądu kondycji kluczowych rynków rolnych, obejmującego zarówno wyzwania, jak i możliwości, w dialogu z interesariuszami. Jako pierwszy krok zapowiedział tymczasowe zawieszenie procedury uszlachetniania czynnego w sektorze cukru w celu zmniejszenia presji na producentów buraków cukrowych. Jest to istotny sygnał ze strony Komisji i odpowiedź na postulaty sektora, choć na tym etapie nie są jeszcze znane szczegóły techniczne ani harmonogram wdrożenia tej decyzji. CIBE pozostaje w kontakcie z Komisją w celu uzyskania dalszych informacji.
2. Unia Europejska i Indie zakończyły negocjacje w sprawie umowy o wolnym handlu, potwierdzając wyłączenie cukru z tego porozumienia. Umowa przewiduje liberalizację handlu w wielu innych obszarach, przy jednoczesnym wyłączeniu najbardziej wrażliwych produktów rolnych UE, w tym cukru, wołowiny, drobiu, ryżu, produktów mlecznych, miodu, bananów, czosnku, pszenicy miękkiej oraz etanolu.